හාවඩ් විශ්ව විද්යාලය (ඉංග්රීසි: Harvard University) යනු මැසචුසෙට්ස් හි කේම්බ්රිජ් හි පිහිටි පුද්ගලික අයිවි ලීග් පර්යේෂණ විශ්ව විද්යාලයකි. 1636 දී හාවඩ් විද්යාලය ලෙස ආරම්භ කරන ලද අතර එහි පළමු ප්රතිලාභියා වන පියුරිටන් පූජක ජෝන් හාවඩ් වෙනුවෙන් නම් කරන ලද එය එක්සත් ජනපදයේ පැරණිතම උසස් අධ්යාපන ආයතනය වේ. එහි බලපෑම, ධනය සහ ශ්රේණිගත කිරීම් එය ලෝකයේ වඩාත්ම කීර්තිමත් විශ්ව විද්යාල වලින් එකක් බවට පත් කර ඇත.
 Coat of arms of Harvard University | |
| ලතින්: Universitas Harvardiana | |
| ආදර්ශ පාඨය | Veritas (Latin) |
|---|---|
| පිහිටුවන ලද්දේ | 1636 |
| වර්ගය | Private research university |
| අනුරක්ෂණය | $50.9 billion (2022) |
| සභාපති | Lawrence Bacow |
| විශ්වවිද්යාලවල ප්රධානියා | Alan Garber |
| ශාස්ත්රීය කාර්ය මණ්ඩලය | ~2,400 faculty members (and >10,400 academic appointments in affiliated teaching hospitals) |
| ශිෂ්යයන් | 19,218 (Fall 2020) |
| උපාධි අපේක්ෂකයා | 5,222 (Fall 2020) |
| පශ්චාත් උපාධි අපේක්ෂකයා | 13,996 (Fall 2020) |
| පිහිටීම | Cambridge, Massachusetts, U.S. |
| අධ්යයන මණ්ඩප | Urban, 209 acres (85 ha) |
| අතීත නම් | Harvard College |
| Newspaper | The Harvard Crimson |
| වර්ණ | Harvard Crimson |
| මංගල වස්තුව | John Harvard |
| වෙබ් පිටුව | harvard.edu |
හාවඩ්ගේ ආරම්භය මැසචුසෙට්ස් යටත් විජිත ව්යවස්ථාදායකය විසින් අනුමත කරන ලද අතර, "සාක්ෂරතාව නැති අමාත්යාංශයක් පල්ලිවලට තැබීමට බිය වේ". හාවඩ් විද්යාලය කිසි විටෙකත් විධිමත් ලෙස කිසිදු නිකායකට අනුබද්ධ නොවූ නමුත් 18 වන සියවසේ දී එහි විෂයමාලාව සහ ශිෂ්ය මණ්ඩලය ක්රමයෙන් ලෞකික වන තෙක් මුලදී සම්මේලන පූජකවරුන් පුහුණු කරන ලදී.
19 වන සියවස වන විට හාවඩ් බොස්ටන් ප්රභූව අතර වඩාත් ප්රමුඛතම ශාස්ත්රීය හා සංස්කෘතික ආයතනය ලෙස ඉස්මතු විය.ඇමරිකානු සිවිල් යුද්ධයෙන් පසුව, 1869 සිට 1909 දක්වා හාවඩ් සභාපති චාල්ස් විලියම් එලියට්ගේ දිගු ධුර කාලය යටතේ, හාවඩ් විසින් නවීන පර්යේෂණ විශ්ව විද්යාලයක් බවට පරිවර්තනය කරන ලද අනුබද්ධ වෘත්තීය පාසල් කිහිපයක් සංවර්ධනය කරන ලදී. 1900 දී හාවඩ් ඇමරිකානු විශ්ව විද්යාල සංගමය සම-ආරම්භ කළේ ය. ජේම්ස් බී. කොනන්ට් මහා අවපාතය සහ දෙවන ලෝක යුද්ධය හරහා විශ්ව විද්යාලය මෙහෙය වූ අතර යුද්ධයෙන් පසු ඇතුළත් කිරීම් ලිබරල් කළේය.
විශ්ව විද්යාලයට අධ්යයන පීඨ දහයක් සහ හාවඩ් රැඩ්ක්ලිෆ් ආයතනය ඇත. කලා හා විද්යා පීඨය පුළුල් පරාසයක උපාධි හා උපාධි අධ්යයන විෂයයන් පිළිබඳ අධ්යයනය පිරිනමනු ලබන අතර අනෙකුත් පීඨ වෘත්තීය උපාධි ඇතුළු උපාධි පිරිනමයි. හාවඩ්හි ප්රධාන මණ්ඩප තුනක් ඇත: ප්රධාන මණ්ඩපය, හාවර්ඩ් අංගනය කේන්ද්ර කර ගනිමින් කේම්බ්රිජ් හි අක්කර 209 (හෙක්ටයාර 85); බොස්ටන්හි ඇල්ස්ටන් අසල්වැසි චාල්ස් ගඟ හරහා වහාම යාබද මණ්ඩපයක්; සහ බොස්ටන්හි ලෝන්ග්වුඩ් වෛද්ය ප්රදේශයේ වෛද්ය මණ්ඩපය.
ඩොලර් බිලියන 50.7 ක් වටිනා හාවඩ්ගේ පරිත්යාගය, එය ලොව ධනවත්ම අධ්යයන ආයතනය බවට පත් කරයි. හාවර්ඩ් පුස්තකාලය, වෙළුම් මිලියන 20කට වඩා වැඩි ප්රමාණයක් සහිත, ලොව විශාලතම ශාස්ත්රීය පුස්තකාලය වේ.
හාවඩ් ආදි ශිෂ්යයන්, පීඨය සහ පර්යේෂකයන් අතර ජීවමාන ප්රකෝටිපතියන් 188ක්, එක්සත් ජනපද ජනාධිපතිවරු අට දෙනෙක්, රාජ්ය නායකයන් ගණනාවක්, කැපී පෙනෙන සමාගම්වල නිර්මාතෘවරු, නොබෙල් ත්යාගලාභීන්, ක්ෂේත්ර පදක්කම්ලාභීන්, කොන්ග්රසයේ සාමාජිකයන්, මැක්ආතර් ෆෙලෝස්, රෝඩ්ස් විද්වතුන්, මාෂල් විශාරදයන්, ටියුරින් සම්මාන ප්රචාරකයන් ඇතුළත් වේ. ත්යාගලාභීන් සහ ෆුල්බ්රයිට් විද්වතුන්; බොහෝ ප්රමිතික අනුව, හාවඩ් විශ්ව විද්යාලය මෙම එක් එක් කාණ්ඩය තුළ ලෝකයේ ඉහළම විශ්ව විද්යාලය අතරට ශ්රේණිගත වේ. හාවඩ් සිසුන් සහ ආදි ශිෂ්යයන් ද සාමූහිකව ඇකඩමි සම්මාන 10ක් සහ ඔලිම්පික් පදක්කම් 110ක්, රන් 46ක් ඇතුළුව දිනාගෙන ඇත.
ආශ්රිත
- 2012 Harvard cheating scandal
- Academic regalia of Harvard University
- Gore Hall
- Harvard College social clubs
- Harvard University Police Department
- Harvard University Press
- Harvard/MIT Cooperative Society
- I, Too, Am Harvard
- List of oldest universities in continuous operation
- List of Nobel laureates affiliated with Harvard University
- Outline of Harvard University
- Secret Court of 1920