පොළොන්නරුවේ පොත්ගුල් වෙහෙර අසල පිහිටා ඇති පළමුවන පරාක්රමබාහු ප්රතිමාව පුරාණ ශ්රී ලංකාවේ පොළොන්නරු යුගයට අයත් ගල් මූර්තියකි. එහි අනන්යතාවය අවිනිශ්චිතය, නමුත් පුළුල් ලෙස පිළිගත් න්යාය වන්නේ එය පළමුවන පරාක්රමබාහුගේ ප්රතිමාවක් බවයි. කෙසේ වෙතත්, එය ඍෂිවරයෙකුගේ ප්රතිමාවක් ලෙස ද යෝජනා කර ඇත. විශාල පර්වතයක් මත කැටයම් කර ඇති මෙම ප්රතිමාව, සොහොන් ප්රකාශනයක් සහිත තේජාන්විත රූපයක් නිරූපණය කරයි, ඔහුගේ අතේ පොතක් හෝ වියගහක් ඇත.
| Statue of Parakramabahu I | |
|---|---|
 | |
| වර්ෂය | 12th century |
| වර්ගය | Stone sculpture |
| මාන | 3.40 m (11 ft 2 in) |
| පිහිටීම | Polonnaruwa, Sri Lanka |
| 7°55′35″N 80°59′41″E / 7.92627°N 80.99484°E | |
ස්ථානය
පොළොන්නරුව නගරයට උතුරින් පිහිටා ඇති මෙම ප්රතිමාව පරාක්රම සමුද්ර ජලාශයේ නැගෙනහිර ඉවුර අසල පිහිටා ඇත. මෙම ජලාශය සැබවින්ම පළමුවන පරාක්රමබාහු විසින්ම ඉදිකරන ලද්දකි.[1] පුරාණ පොත්ගුල් වෙහෙර ආරාමයට උතුරින් මීටර් 100 ක් (අඩි 330) පමණ දුරින් ඔබට ප්රතිමාව සොයාගත හැකිය.
ලක්ෂණ
මෙම ප්රතිමාව 12 වන සියවසේ පළමුවන පරාක්රමබාහු රජ සමයේ ඉදිකරන ලද්දක් ලෙස සැලකේ. පළමුවන පරාක්රමබාහුගේ ප්රතිමාව පොළොන්නරු යුගයට අයත් හොඳම ශිලා මූර්ති වලින් එකකි.[1][2] අඩි 11-අඟල් 2-උස (මීටර් 3.40) ප්රතිමාව විශාල පර්වතයක් මත උස් සහනයෙන් කැටයම් කර ඇති අතර එහි උස සම්පූර්ණයෙන්ම භාවිතා කර ඇත.[3] වම් උරහිස මත පැළඳ සිටින තනි නූලක් හැර එහි ඉහළ ශරීරය හිස් ය.[4] දිගු වස්තුවක් අත්වල තබා ඇත.[2] ප්රතිමාවේ මුහුණෙහි අඩක් වැසුණු ඇස්, ඉහළ නළලක්, දිගු රැවුලක් සහ උඩු රැවුලක් සහිත සොහොන් ඉරියව්වක් ඇත. ප්රතිමාවේ උරහිස් වටකුරු වන අතර එය "අසාමාන්ය ශක්තිය" යෝජනා කරයි. දකුණු පාදය ලිහිල් කර දකුණු දණහිස තරමක් ඉදිරියට නැමී ඇත. වම් පාදය ශරීරයේ බර උසුලන අතර උකුල ද තරමක් වමට නැඹුරු වේ. පුරාවිද්යාඥ සෙනරත් පරණවිතාන මහතාට අනුව, මෙම ප්රතිමාව "ශක්තිය, තේජස සහ ගෞරවයේ ප්රතිමූර්තිය" වේ.[3]
අනන්යතාවය
මෙම ප්රතිමාව නිශ්චිතව හඳුනාගෙන නොමැති නමුත්, ජනප්රිය සහ පුළුල් ලෙස පිළිගත් විශ්වාසය වන්නේ මෙම ප්රතිමාව 1153 සිට 1186 දක්වා රට පාලනය කළ පළමුවන පරාක්රමබාහු රජුගේ බවයි.[1] ඉතිහාසඥ මෙන්ඩිස් රෝහණධීර යෝජනා කර ඇත්තේ ප්රතිමාවේ වම් උරහිසට ඉහළින් මෙම වංශයේ සංකේතයක් වන හාවෙකු නිරූපණය කර ඇති බැවින්, මෙම ප්රතිමාව ලම්බකණ්ණ වංශයට අයත් මිනිසෙකු නිරූපණය කරන බවයි. මෙය ලම්බකණ්ණ වංශයේ පළමුවන පරාක්රමබාහුගේ ප්රතිමාවක් බවට වන න්යායට සහාය වේ.[2] කෙසේ වෙතත්, තවත් න්යායක් නම් එය අගස්ති හෝ පුලස්ති යන ඍෂිවරයෙකුගේ ප්රතිමාවක් බවයි.[1] ප්රතිමාවේ අතේ ඇති වස්තුව ඕලා (සුව කළ තල් කොළ) පොතක් විය හැකිය.[3] මෙය සහ එය පුරාණ කාලයේ පුස්තකාලයක් වූ පොත්ගුල් වෙහෙරට ආසන්නව පිහිටා තිබීම මෙම න්යායට සහාය වේ.[1][2] කෙසේ වෙතත්, තවත් විශ්වාසයක් නම් වස්තුව "රාජකත්වයේ වියගහක්" බවයි.[4] මෙම ප්රතිමාව නිශ්ශංකමල්ල රජු නියෝජනය කරන බවට විශ්වාසයක් ද පවතී.